Arsacal
button
button
button


Opening heilige deur in Heiloo en Amsterdam

Derde zondag van de Advent, zondag ‘Gaudete’

overweging_preek - gepubliceerd: zondag, 13 december 2015

Op zondag 13 december zijn de heilige deuren voor het jaar van de barm­har­tig­heid geopend in de bedevaarts­plaats van Onze Lieve Vrouw ter Nood in Heiloo en in de St. Nicolaas­basi­liek in Amsterdam. In Amsterdam werd de opening verricht door mgr. J. van Burgsteden, in Heiloo heb ik dat gedaan.

In processie trokken de gelovigen door de deur links van de hoofdingang van de grote kapel in Heiloo, nadat die gezegend en geopend was. Daarna volgde de feestelijke heilige Mis waaraan ruim 400 gelovigen deelnamen.

Het was op deze derde advents­zondag Gaudete-zondag, wat betekent: verheugt U. Om de vreugde tot uitdruikking te brengen van de naderende komst van Christus op kerstmis, kan de boete-kleur paars worden getemperd tot roze, vandaar de bijzondere kazuifelkleur op de foto's.

Hieronder volgt de homilie die ik bij deze gelegenheid heb gehouden.

Homilie

'Wat moeten wij doen"

Broeders en zusters,

“Wat moeten wij doen”,
vragen de mensen aan Johannes de Doper.
Maar het jaar van barm­har­tig­heid
dat paus Franciscus heeft uitgeroepen,
wil ons juist duidelijk maken
dat het niet allereerst gaat om wat wij doen.
Wij hebben vaak die indruk:
we moeten iets doen,
iets presteren,
iets halen,
iets voor elkaar brengen
om goed en waardevol te zijn.
Je moet eerst goed zijn en iets presteren
om het waard te zijn
liefde te ontvangen.
Zo denken en zo doen wij mensen.
Daardoor oordelen wij vaak streng
over mensen die niet voldoen
aan onze verwachtingen
en aan onze oordelen over wat moet,
die te kort schieten op onze meetlat.

Volkomen anders

Maar bij God is dat volkomen anders.
Dat vieren we in dit heilig jaar van barm­har­tig­heid.
Hij heeft ons niet lief
omdat we goed zijn,
omdat we aan Zijn verwachtingen voldoen,
nee: Hij heeft ons lief, punt
en wie zich aan Zijn liefde toevertrouwt
of zich onder de bescherming van Maria stelt,
zal niet verloren gaan.

Het grootste besluit van Zijn liefde,
de meeste liefdevolle ingeving
die God heeft gehad,
is dat Hij zichzelf wilde maken
tot een zondaar en een misdadiger,
als reactie op het feit dat de mensen
God in de steek lieten,
zondig en misdadig bezig waren.

Bij jou...

Zo kwam Jezus in deze wereld.
Zijn reactie op ons kwaad
is goedheid, barm­har­tig­heid.
En niet alleen stierf Hijzelf
de dood van een misdadiger,
maar daarvoor al, tijdens Zijn aardse leven
ging Hij vooral naar tollenaars en zondaars,
de slechterikken;
en terwijl Hij soms streng was]
tegenover Farizeeën en Schriftgeleerden,
keek Hij hen
met een blik vol liefde aan
en zei:
“Bij jou moet ik te gast zijn”.

Hoe reageren?

Hoe ingewikkeld vinden wij het vaak al niet
om iemand gewoon te groeten
als wij de indruk hebben
dat die persoon ons in iets
tekort heeft gedaan,
zelfs als dat feitelijk iets heel kleins was,
willen we die ander goed laten merken
dat het niet in orde was,
wat hij ons heeft aangedaan;
we willen dat die ander zich realiseert
hoe fout die zat....
Soms zwijgen en negeren mensen elkaar dagenlang,
gewoon omdat ze boos zijn.

Maar God zag het kwaad dat mensen deden,
de godslastering, de zonde, de haat, het geweld,
de lelijke woorden, het negatieve gedrag
en dat riep bij Hem juist liefde en compassie op.
Want Hij zag hoe ze aan Hem voorbij liepen,
leefden zonder God of gebod
en wat deed Hij?
Hij werd mens,
Hij kwam naar ons toe
om naast ons mensen te gaan staan!
Dat negatieve gedrag, die verkeerde woorden,
al dat foute,
was voor Hem aanleiding om naar de aarde te komen
en ons mensen de hand te reiken,
in barmhartige liefde.

Moeilijk

Dat is iets
wat wij bijna niet over ons hart kunnen krijgen:
in liefde naast iemand gaan staan
die je tekort heeft gedaan,
haat of zelfs iets kleins, onaangenaams
beantwoorden met liefde.
Toch weten we eigenlijk wel
dat het een situatie alleen maar erger maakt
als we voortgaan op een negatieve weg,
een spiraal van vergelding,
alleen is ons ego vaak net iets te groot....

Laten

Als de mensen aan Johannes de Doper vragen:
“Wat moeten wij doen? ”,
is het antwoord dat Johannes geeft
eigenlijk vooral dat zij iets niet moeten doen:
niet meer voor jezelf vragen
dan je eigenlijk nodig hebt
of dat nu gaat om kleding of voedsel;
niet stiekem méér tol heffen,
niet plunderen of afpersen,
Johannes antwoordt: “Laat dat”.

Trek het niet naar jezelf toe,
laat iets over voor een ander;
bouwen we onze eigen zekerheid
met relaties, geld en goed
of durven we los te laten,
te vertrouwen op Gods barm­har­tig­heid?

Gefundeerd op angst of op barm­har­tig­heid

Paus Franciscus heeft het Jaar van Barm­har­tig­heid
deze week in Rome geopend.
Het was een bijzondere situatie:
de Sint Pieter in Rome en de Dom van Milaan
waren aangeduid als mogelijk doelwit
van terroristen.
De wijde omgeving van de Sint Pieter was afgezet
en alle gelovigen
die de Mis van de paus
wilden meemaken,
werden goed gecontroleerd.
Toch waren er een vijftigduizend mensen gekomen
om de opening van de heilige deur
mee te vieren.
Zo stonden daar tegenover elkaar
de menselijke en op zich begrijpelijke angst
en de barm­har­tig­heid van mensen en van God.
Waar kiezen we voor?
Waar bouwen wij ons leven op?
Het lijkt dat we kiezen voor zekerheid en veiligheid,
voor het in de hand houden van de situatie,
als we voor de keuzes gaan
die de menselijke angst ons ingeven.
Maar uiteindelijk kunnen we niets veilig stellen,
we hebben geen zekerheden,
alleen, voor wie gelooft, de zekerheid
dat we in Gods hand zijn,
in Zijn barmhartige liefde geborgen.

Barm­har­tig­heid

God zelf wijst ons een andere weg,
door zelf mens te worden
en een moeilijke weg te gaan:
Hij lijkt ons te zeggen:
Kom uit je comfort-zone,
mijn genade is je genoeg,
met de kracht die ik je geef,
kun je het aan.
En kijk ook eens
naar wat je allemaal al geschonken is.
Daar begint christen-zijn mee:
we leven van wat ons gegeven is,
dankbaarheid voor alle gaven
van Gods barm­har­tig­heid
staat in het hart van christen-zijn geschreven.
Dan is het wel belangrijk
je eerst met je leven te verzoenen.

Wat moeten we doen?

“Wat moeten wij doen?”
Dit jaar van barm­har­tig­heid is niet allereerst
iets wat wij moeten doen,
maar een jaar om te beseffen
dat ons zoveel gegeven is
en dat we zelfs in moeilijke omstandigheden,
bij tegenvallers en verdriet,
niet alleen staan.
Als je veel van iemand hebt gekregen,
wil je iets terugdoen.
En dan komt toch die vraag:
“Wat moeten we doen?
Wat kan ik doen?”
Onze goede daden,
onze werken van barm­har­tig­heid
zijn dan als het ware een antwoord
op de barm­har­tig­heid die ons bewezen is.
En het zijn trouwens niet alleen daden,
ook onze woorden kunnen werken van barm­har­tig­heid zijn,
wanneer we onze mond open durven doen
om in liefde een goede weg te wijzen,
te getuigen van het geloof en de hoop
die in ons leven.

Van harte wens ik U allen, ons allen
een mooi en gezegend jaar van barm­har­tig­heid toe.


Amen

 


Fotoserie

Klik op een foto voor een uitvergroting.
Terug