Arsacal
button
button
button
button


De mentaliteit van kerkelijke leiders

Geef, Heer, dat ik dienend mag leven... (22e zondag B)

overweging_preek - gepubliceerd: zondag, 2 september 2018
boeien van apostel Petrus, tekens van zijn dienstbaarheid aan Jezus Christus
boeien van apostel Petrus, tekens van zijn dienstbaarheid aan Jezus Christus

De 22e zondag door het jaar (B) was ik voor de Eucha­ris­tie in de Sint Bavo kathedraal. Het evangelie ging deze zondag over de Farizeeën en schriftgeleerden die zich mooi voordeden, terwijl hun leven niet beantwoordde aan hun positie. Natuurlijk stond ik ook even stil bij de gebeur­te­nissen die de katholieke kerk de afgelopen week in stormachtig vaarwater hebben gebracht.

HOMILIE

Vanuit ons hart...

Alles krijgt veel meer waarde
wanneer we het doen vanuit ons hart.
Natuurlijk, soms doen we iets
wat ons best wel veel moeite kost,
wat we niet graag doen,
wat we in zekere zin doen omdat het moet,
omdat het niet goed zou zijn
als we het achterwege zouden laten,
maar ook dan doen we het vanuit ons hart.
We hebben misschien een grote tegenzin overwonnen
om toch maar op bezoek te gaan,
dat klusje op te knappen
toch maar dit of dat te doen,
maar we hebben het in feite toch met ons hart gedaan,
omdat we dat offer wilden brengen,
al hebben we het niet jubelend gedaan.

De offers

Soms hebben de offers die we brengen
meer betekenis
dan de dingen die we graag en met gemak
hebben gedaan.
We hebben ze in een goede geest gedaan,
we hebben ze met ons hart, met liefde gedaan.
En dat is toch wel erg belangrijk,
het is de maatstaf om te bepalen
of je echt iets moois hebt gedaan of niet.

Voor wie?

Hoe kunnen we merken
of we in een goede geest gehandeld hebben?
Dat ligt in het eerlijke antwoord op de vraag
voor wie we iets hebben gedaan:
was het voor mezelf
of was het voor een ander?
Of liever: Was het alleen voor mezelf
of was het ook voor een ander.
Want heel veel mooie dingen
die we voor anderen doen,
verrijken ook onszelf.
We doen ze dus eigenlijk niet alleen voor een ander,
ze maken ook ons eigen leven mooi en goed.
Prachtig!

Uiterlijk

Meisjes en jongens willen
- als ze op een bepaalde leeftijd zijn -
graag indruk maken op elkaar,
vooral door er leuk uit te zien.
Maar als het goed is merken ze al gauw
dat dit niet zoveel zegt.
Dat iemand er zo leuk uitziet,
zal niet altijd blijven,
de eerste rimpels komen gauw genoeg;
de schoonheid gaat voorbij.
En als iemand er aantrekkelijk uitziet
maar zijn of haar karakter
is erg onplezierig
of het is een persoon die vooral aan zichzelf denkt,
wat heb je er dan aan?
De buitenkant is heel betrekkelijk!
En de indruk die mensen van zich geven
beantwoordt lang niet altijd
aan een mooie binnenkant.

Geen goede personen

Jezus kwam dat tegen in Zijn tijd
bij de schriftgeleerden en Farizeeën,
godsdienstige leiders.
Die maakten een mooie en vrome indruk,
ze onderhielden allerlei traditionele gebruiken
en wisten precies hoe alles moest.
Maar het waren geen goede personen.
Zij leefden niet echt om een goed mens te zijn,
om mensen te helpen,
voor hen klaar te staan
en God lief te hebben en te dienen.
Hun leven was geen leven voor God en de naaste.
Nee!
Zij waren gewoon niet dienstbaar,
maar in feite was alles op hun eigen glorie gericht,
op het indruk maken op de mensen
overkomen als belangrijke personen,
het ging om status, positie en macht.

Uit de weg geruimd

Jezus verwijt dit de Farizeeën en schriftgeleerden
met keiharde woorden,
waarmee Hij hun zonden één voor één opnoemt.
Maar ze misten ook de nederigheid
om te erkennen dat ze fout zaten
en ruimden uiteindelijk
die lastige Jezus uit de weg.
Zo stierf Hij aan het kruis.

Kerkelijke leiders van nu...

We weten dat Jezus deze harde verwijten
nog steeds zou kunnen maken,
ook - zoals we de afgelopen maand weer hoorden -
tegen sommige leiders van de Kerk,
die meer om hun eigen eer en positie gaven
dan om het leed van slachtoffers
van seksueel misbruik.
Daarmee geef ik geen oordeel
over concrete personen,
dat kan ik niet,
ik ben onvoldoende op de hoogte.

Mentaliteit

Het gaat in deze zaken niet alleen om goede procedures
waarmee dit soort negatief gedrag kan worden aangepakt,
het gaat ook en misschien zelfs allereerst
om een mentaliteit,
om een hart voor mensen,
vooral voor wie arm, klein en zwak zijn.

Want ook als we gelukkig
daar niet mee te maken hadden,
zulke misdrijven niet op ons pad kwamen,
het gaat er toch altijd weer om
hoe we bezig zijn:
zijn we bezig onszelf op een voetstuk te plaatsen,
ze moeten mij bewonderen
mijn ster moet stralen,
ik ben belangrijk,
ik zal heersen,
of is ons leven werkelijk dienst,
een leven voor anderen,
voor God en de naaste
in navolging van Jezus Christus?

Parel

Laten we hopen en bidden
dat we dienend leven, U en ik,
dan zal ons leven een parel zijn,
een parel in Gods ogen.


Amen.

Terug