Bisschop in de gevangenis (op bezoek)
Met Corine van der Loos, stafmedewerker Caritas, bracht ik een bezoek aan het Justitieel Complex Zaanstad, waar we samen met pastoraal werker Hannah Kuczera in gesprek gingen met een tiental gedetineerden. "In de gevangenis heb je tijd voor reflectie", zeiden ze; en dat bleek ook wel.
Geestelijke verzorging
Het Justitieel complex herbergt zo'n 1000 gedetineerden (op drie na allemaal mannen), de meesten van hen zijn moslim, maar naast Joden, Boeddhisten, Hindoes en humanisten, zijn er zo'n 250 christenen en gelovig-zoekenden, die naar de gebedsdiensten komen die door de dominees en katholieke geestelijk verzorgers worden geleid. Het kerkbezoek in de penitentiaire inrichting is dus hoger dan daarbuiten! Daarvoor zijn enkele ruimten beschikbaar die door alle gezindten worden gebruikt en dus steeds weer "leeg" moeten worden opgeleverd. De kerkdiensten vinden plaats in kleinere groepen. De heilige communie wordt uitgereikt buiten deze vieringen, die een meer oecumenisch karakter dragen, voor andere sacramenten wordt een priester gevraagd die de betreffende taal kent. De diaken dient het heilig doopsel toe bij uitzondering. De voorkeur heeft het als iemand het doopsel ontvangt na de detentie wanneer hij van een gemeenschap deel kan uitmaken.
Het bezoek
We werden hartelijk ontvangen door de r.k. pastoraal werkers Brigitte Kerkhof en Hannah Kuczera. later op de middag sloot ook diaken Wim Timmer aan. Zij vormen het katholieke pastorale team van JC Zaanstad. Na de lunch, waarbij we ook kennis maakten met andere geestelijk verzorgers, liepen we de lange gangen door, langs tal van beveiligde toegangen, om te komen bij de plaats waar het groepsgesprek plaatsvond.
Hondentraining
Na afloop daarvan keken we nog even naar de hondentraining: gedetineerden hebben gelegenheid om honden te trainen die nog niet voldoende "gedomesticeerd" zijn om bij mensen thuis geplaatst te kunnen worden. De training die zij geven voedt de honden op tot nette honden die zich ook "buiten" de inrichting goed zullen gedragen. Een mooie taak!
Zacheüs
Voor het groepsgesprek was het evangelie van Zacheüs als uitgangspunt genomen: de kleine hoofdambtenaar van het tolwezen, die afperste en veracht werd door de mensen, klom in een boom om Jezus te zien. Juist bij hem wilde de Heer te gast zijn en dat wekte in Zacheüs het verlangen op om zijn leven een andere wending te geven.
Groepsgesprek
Naar aanleiding hiervan ontspon zich een mooi gesprek. Het viel me op dat de gevangenis niet alleen als negatief werd gezien. Het leven nodigt uit tot reflectie en tot een nieuw begin. Onderweg naar deze lokatie las ik een spreuk: "Binnen beginnen om buiten te blijven", een uitnodiging inderdaad om de tijd in de gevangenis te gebruiken om zich voor te bereiden op het leven buiten en niet in de oude fout te vervallen. Dat is nog niet zo gemakkelijk, zo bleek ook uit het gesprek dat we voerden: druk en dreiging van criminelen en te weinig kans om zich aan het oude milieu te onttrekken, maken recidive waarschijnlijker. Het toekomstig lot van de "inmates" is dan ook heel verschillend en sommigen, zo hoorde ik later vertellen, zien een (nieuwe) periode in de cel als nu eenmaal een onderdeel van hun leven... Het viel me overigens op dat de gedetineerden heel serieus en goed met het evangelie bezig waren.
Rozenkrans
Van de paus had ik twee rozenkransen gekregen, één was er deze keer voor Hannah Kuczera, één andere voor een gedetineerde, als ondersteuning op diens weg...
Het was een mooi, interessant bezoek, waarvoor ik met name Corine van der Loos en Hannah Kuczera bijzonder dankbaar ben.



















