Arsacal
button
button
button


Het klinkt ook nu: Red jezelf! Wat voor mensen willen wij?

Christus Koning C

overweging_preek - gepubliceerd: zondag, 20 november 2016
De kathedrale koren oefenen voor de Mis
De kathedrale koren oefenen voor de Mis
Het klinkt ook nu: Red jezelf! Wat voor mensen willen wij?
Reünie van oud-koorschoolleden
Reünie van oud-koorschoolleden

In de kathedrale basiliek van Sint Bavo in Haarlem werd het feest van Christus Koning feestelijk gevierd. Het was dubbel feest: het Muziek­insti­tuut vierde het 70-jarig bestaan, de Koor­school bestond 65 jaar.

Veel oud-koor­schoolleden waren gekomen voor een reünie die na afloop van de pontificale Mis in het bisschopshuis werd gehouden.

De kathedrale koren zongen de Mis die Hendrik Andriessen voor dit feest heeft gecomponeerd met de wisselende gezangen. Dat was weer zeer feestelijk en mooi! Tijdens de Eucha­ris­tie­viering werd de heer Lodewijk Bosch van Drakestein aangesteld tot buitengewoon bedienaar van de heilige communie, nadat hij de cursus daarvoor had afgerond.

Het evangelie van de deze dag was Lc. 23, 35-43 over Jezus die aan het kruis hangt en bespot wordt met de woorden: “Red u zelf”. Daarover gaat onderstaande homilie.

In Rome werd het jaar van de barm­har­tig­heid door paus Franciscus afgesloten, nadat dit vorige week in de bisdommen was gebeurd.

Homilie

De schoonheid van mooie muziek

Broeders en zusters,
Wat een feestelijke dag is dit!
We vieren dat het Muziek­insti­tuut
zeventig jaar bestaat
en de Koor­school 65 jaar
en vele leden en oud-leden
zijn vandaag hier aanwezig
om dat mee te vieren.
We zijn rijk met zo’n prachtig Muziek­insti­tuut
en zo’n fantastische koor­school
en al die mooie muziek
die steeds weer opnieuw
in deze kathedraal mag klinken.
Heel veel dank aan bestuur en leiding,
aan leraren en koor­schoolleden,
aan alle leden van de koren
van deze kathedrale basiliek
en aan hen allen
en aan ons allen:
van harte proficiat
met zoveel moois!

De mooie muziek
brengt ons tot God,
zoals alle schoonheid
en alles waarin we harmonie ervaren
ons hart opent
en ons dichter bij Hem brengt
die uiteindelijk de Schepper is
van al dat moois.

De deur gaat dicht

In Rome sluit paus Franciscus
op deze dag het heilig jaar van de Barm­har­tig­heid.
In de bisdommen is dat vorige week al gebeurd.
De heilige deur is vanaf vandaag dus overal dicht,
al hebben we de afgelopen week
met meer dan tweeduizend Nederlanders
nog gauw gebruik van gemaakt
van die open deur in Rome
om er op het laatste moment
nog even doorheen te glippen,
maar nu is het over.

De laatste heilige deur

Tenminste: het jaar is voorbij,
de barm­har­tig­heid zelf
moet natuurlijk blijven:
het Hart van God blijft open staan
en de deur van ons hart
mag zich niet sluiten,
niet voor onze medemensen
en niet voor God.
Onze horizon moet heel wijd blijven.
Het is zo belangrijk en zo goed
wanneer we in die grote,
onmetelijke ruimte gaan of blijven staan
waarin we God ontmoeten.
We hebben niets uit onszelf,
alles wat we hebben, wat we kunnen
is uiteindelijk een cadeautje,
we hebben het maar gekregen
en als we ons dat realiseren,
komt bijna vanzelf de dankbaarheid in ons hart
en ontwaren we Gods barm­har­tig­heid.
Dat maakt ons leven dieper, mooier, rijker
en het sterkt ons
om ook de moeilijke tijden
een plaats te gaan geven.

En de laatste heilige deur
waar we doorheen zullen gaan
is de hemelpoort
en dan zullen we Gods barm­har­tig­heid
voor altijd ten volle ervaren.

Perspectief

Hier op aarde is alles nog gemengd,
er is vreugde, er is verdriet,
er is voorspoed en tegenslag,
vreugde en rouw,
maar er is ook altijd uitzicht, perspectief,
dat is het mooie van onze godsdienst,
die wijde horizon, die ruimte
en dat brede perspectief.

Waarom niet met atheïsme?

In onze maat­schappij zijn veel mensen
die niet geloven,
er is soms best wel vijandigheid
tegenover geloven en kerk-zijn,
je merkt dat zelfs in de discussies
over de restauratie van deze kathedraal.
Vooral in de rijke landen speelt dat een rol.

Soms vind ik dat moeilijk te begrijpen.
Waarom wordt geweld
in het publieke debat
verbonden met religie in het algemeen
en niet met bij­voor­beeld atheïsme,
terwijl daar in de geschiedenis
toch ook wel
enige aanleiding voor zou zijn?

Een kunstwerk

Soms vind ik het zelfs moeilijk te begrijpen
dat iemand niet gelooft
als ik zie hoe mooi de natuur is
of als ik bewonder
wat mensen tot stand kunnen brengen
in weten­schap, kunst of cultuur.
Heel de schepping ademt harmonie
en de hand van een kunstenaar
en wat een wonderwerk is de mens.
We zijn eigenlijk al onder de indruk
als een nieuwe mens geboren wordt:
wat een kunstwerk, wat een wonder
en dan heeft die nieuwe mens nog niets gedaan
(behalve misschien een beetje huilen).


Hoe kun je dan denken dat alles toeval is?

Geen politie-agent

Soms speelt misschien een rol
dat mensen de gedachte niet prettig vinden
dat iemand boven hen staat
die zou bepalen wat ze wel of niet mogen doen.
Maar onze God is geen politie-agent,
Hij is allereerst Barmhartige Liefde
die ons aanvaardt zoals we zijn,
die ons kent en verstaat, ons begrijpt.
Voorop staat dus dat wij geborgen zijn,
dat we ten diepste niet alleen en eenzaam zijn.

Als je liefde ervaart
wil je spontaan die ander niet kwetsen
en liefde terug geven
aanm degene van wie je liefde ontvangt.
En de liefde die wij van God ervaren
zal ons stimuleren
om ook naar anderen om te zien,
een mens-voor-anderen te zijn.

Rot-momenten

In een samenleving als de onze,
is eenzaamheid het grootste probleem
en dat is een teken van
hoe die samenleving in elkaar zit.
Eenzaam zijn, je overbodig voelen en niet gewenst,
maken dat je het leven moeilijk nog
als een geschenk kunt zien.
Het is eigenlijk erger nog dan een ziekte.

Natuurlijk heeft er allemaal ook mee te maken
dat we nog niet helder zien,
God blijft voor ons hier een mysterie,
het mooie is gemengd met kwaad,
het fijne, die gebedsverhoring
wordt ook weer gevolgd
door tegenwind en donkere dagen.
Soms valt het ons moeilijk
om de mooie dingen, de cadeautjes te blijven zien,
temidden van de rot-momenten.

Leve de zelfredzame mens?

We vieren vandaag het feest van Christus Koning:
Jezus Christus als koning en Heer
van heel het heelal.
Maar dat zien we natuurlijk nog niet.
Integendeel: het evangelie laat ons een Man zien
die hangt te sterven aan een kruis.
Voorbij­gangers, overheids­personen, die misdadiger,
ze roepen Hem allen spottend toe:
“Red je zelf”.
Het is hun pleidooi voor de onafhankelijke,
individualistische en zelfredzame mens,
die niemand nodig heeft,
voor de rijke die het zelf wel kan.
Ze geloven niet in Hem,
ze vinden Hem maar een gekkie.
Daar hangt Hij dan, geheel alleen,
Christus Koning!
Overal om Hem heen heerst de afkeer,
Hij wordt belachelijk gemaakt,
Zijn koning­schap geridiculiseerd.
Voor de spotters telt alleen
het leven vóór de dood
en lijden en verdriet zijn een teken
dat je een ‘loser’, een mislukkeling bent.
Voor hen zou dat koning­schap van Christus
- wil het wat betekenen -
op aarde zichtbaar moeten zijn.

Dát Koninkrijk

Toch is er één die de wijde horizon ziet,
dat grote perspectief
en die een beroep doet
op Gods barm­har­tig­heid.
Hij is geen beste,
duidelijk een zondaar,
een veroordeelde misdadiger zelfs,
maar er is in zijn hart een openheid
voor het niet-zelf-redzaam zijn,
voor gered moeten worden,
voor kleinheid, eenvoud en armoede
en dus voor de liefde en barm­har­tig­heid,
voor God.
Tot hem zei Jezus:
“Vandaag nog zul je met mij zijn
in het paradijs”.
Laten we kiezen voor dat Koninkrijk.
AMEN

Terug