Arsacal
button
button
button


‘Huiselijk geweld is probleem nummer één’

Caritas in migrantengemeenschappen

overweging_preek - gepubliceerd: zaterdag, 21 juni 2014
presentatie van de cursus, naast Toos Beentjes enkele mensen die de cursus hebbben gedaan
presentatie van de cursus, naast Toos Beentjes enkele mensen die de cursus hebbben gedaan

Vertegen­woor­digers van verschillende r.k. migranten­ge­meen­schappen waren op zaterdag 21 juni bijeen in de parochiezaal van de Nossa Senhora de Fatimakerk in Amsterdam om zich te buigen over de caritas in de migranten­ge­meen­schappen. “Huiselijk geweld is het grootste probleem”, vertelde pastoraal werker Toos Beentjes van Casa Migrante, een katholieke instelling die migranten bijstaat met tal van problemen rond gezondheid, documenten, taalcurssusen en vele andere zaken.

In Casa Migrante is ook een cursus ontwikkleld in samen­wer­king met de dienst caritas van het bisdom Haarlem-Amsterdam: “Caritas, hoe doe je dat”. Deze cursus werd toegelicht en ge­pre­sen­teerd, omdat die ook heel goed op andere plaatsen kan worden gebruikt om te leren hoe je je op een goede en verantwoorde manier voor de caritas, voor mensen in problemen, kunt inzetten.

Tijdens deze dag heb ik een inleiding gehouden over het belang van caritas binnen de katholieke kerk. Paus Franciscus maakt dit duidelijk door zijn manier van doen: in al zijn bezoeken stelt hij de armen, zieken, vluchtelingen, gevangenen enzovoorts centraal en in de pas in Nederland verschenen Apos­to­lische Exhortatie klaagt hij onder meer een economie van de uitsluiting aan. Paus Benedictus XVI heeft in zijn Encycliek Deus caritas est (2005) gezegd dat caritas net als verkondiging en liturgie tot de kerntaak van de kerk behoort. Vanaf de handelingen van de apostelen - waar de zeven worden aangesteld voor de caritas - tot de tijd van nu is duidelijk dat de Kerk de caritas zeer belangrijk vindt.

Aan de liefde moet men een christen kunnen herkennen! Zoals de heilige Laurentisu ooit zei: “De armen zijn de schatten van de Kerk”. Dat moet duidelijk naar voren komen, vandaar dat de paus steeds waarschuwt tegen een soort modern Farizeïsme van een Kerk die zich opsluit in zichzelf.

Tijdens de Eucha­ris­tie­viering heb ik daarna de volgende homilie gehouden:

Homilie

“Ge kunt niet God dienen en de mammon”
We kennen de uitdrukking allemaal wel, denk ik.
“Mammon” is een Aramees woord
en het betekent zoiets als:
dat wat je aardse zekerheid geeft,
dus geld en goed.

Dag in dag uit worden we in het nieuws geconfronteerd
met opstanden en geweld.
Ons gebed gaat deze dag uit
naar het volkeren van Irak, van Syrië,
van Soedan, de Centraal Afrikaanse Republiek en Nigeria
en nog andere volkeren
die met oorlog en veel geweld te maken hebben.
We bidden en hopen van harte
dat het geweld mag eindigen;
het westen heeft vaak bepaalde groepen gesteund
die verandering wilden
in de hoop en de verwachting dat
een vrije, meer democratische samenleving
mogelijk zou worden.
Maar meestal kwam er weer een ander
die erger was dan zijn voor­gangers....
die nog harder bepaalde bevolkings­groepen onderdrukte
en zichzelf verrijkte.

Maar al die dictators gaan vroeg of laat dood,
want dat is erg eerlijk: we komen allemaal aan de beurt,
er wordt voor niemand een uitzondering gemaakt...
Zij hebben hun zekerheid gezocht
in macht en geld, in zaken
die geen echte zekerheid kunnen bieden.

Zoals Jezus ergens in het evangelie zegt
over een man die altijd maar bezig was geweest
met geld te verzamelen, rijk te worden,
nog meer, nog groter te bouwen enzovoorts.
Tot hem zei de Heer
toen die man weer eens aan het bedenken was
hoe goed hij het allemaal voor elkaar had:
“Dwaas, nog deze nacht kom ik je halen”.

Wat heb je dan aan je geld en goed,
aan je mooie huis, je carrière?
Wat telt dat mee
als er niemand aan je sterfbed staat
die om je geeft
en als je zelf geen geloof meer hebt
in een leven na de dood,
geen vertrouwen in een God die liefde is?

Wat heb je dan nog over
als het zover is,
die dag die voor ons allemaal komt?

Vandaag gaat het daarover in het evangelie:
dat wij mensen ons vaak druk maken
over allerlei zaken die niet echt belangrijk zijn,
dat we onze zekerheden vaak zoeken
waar die niet te vinden zijn.

Iedereen wil graag de hoofdprijs winnen
in de staatsloterij:
vele miljoenen kun je daar winnen.
Maar je leven kan heel gemakkelijk
kapot gaan door zoveel geld.
Te­gen­woor­dig geven ze een grote prijswinnaar
geloof ik standaard psychologische begeleiding.
Wat maakt ons werkelijk gelukkig?

Een vriend van mij zit op zo’n trimclubje,
hij rent met wat mensen rond door de buurt.
Het zijn allemaal katholieken van huis uit,
maar hij alleen gaat nog naar de kerk.
Vroeger moesten ze allemaal
en nu gingen ze niet meer
en de band met het geloof
was gaandeweg verdampt.
Wat jammer!
Waar ren je dan zo hard naar toe?
De apostel Paulus zegt ergens
in één van zijn brieven
dat wij allemaal hardlopers zijn die een race lopen,
“Loop zo dat je wint”.
Een wat valt er te winnen?
de prijs van het eeuwige leven.

Het gaat in het leven niet zomaar om ‘hard lopen’,
om dingen doen,
maar ook om het doel dat je daarbij hebt
en de geest van waaruit je dat doet.

Jezus zegt het vandaag zo:
“Zoek eerst het Koninkrijk en zijn gerechtigheid;
dan zal u alles erbij gegeven worden”.
Richt je streven niet
op dingen die “in the long run”
feitelijk onbelangrijk zijn,
die geen waarde hebben
in het licht van de eeuwigheid,
dan blijf je met lege handen zitten
als je echt steun nodig hebt,
dan zit er geen ‘ziel’ in de dingen die je doet.

En zo is het ook met de caritas.
Ze zeggen weleens dat het niets uitmaakt
of je als gelovige goede dingen doet,
of als ongelovige,
maar dat is niet waar.
De waarde en betekenis van al het goede dat we doen
heeft alles te maken
met de geest van waaruit je iets doet.

Wie dien je uiteindelijk: God of de Mammon?
Wat is je uiteindelijke drijfveer?
Wat is volgens jou het doel en de zin van je leven?

Het blijkt dat heel veel vrijwilligerswerk in Nederland,
en dat geldt zeker voor sociaal werk,
gebeurt vanuit een christelijke inspiratie.
De liefde van Christus dringt ons om liefde te geven
en die liefde verandert, bezielt
wat wij in feite doen,
want de kern is ons hart, ons geloof, ons vertrouwen,
de geest van waaruit wij leven en werken.

Het gaat niet om geld, niet om prestige of eer,
en het hangt ook niet allemaal van jezelf af;
het gaat om de liefde
en God is liefde.

Wil je God dienen of de mammon?

Vertrouw een beetje
bij al je zorgen
dat God met je méé zorgt
en dat Hij staat achter al het goede dat je doet,
dat Hij te vinden is in ieder goed werk,
dat we met geloof en liefde doen.
AMEN.

Terug